Ennio Morricone: Koncert, „Chi Mai”, „Le Professionnel” i dziedzictwo

4

Ennio Morricone (urodzony 10 listopada 1928, zmarł 6 lipca 2020) był legendarnym włoskim kompozytorem, dyrygentem i trębaczem, którego blisko sześćdziesięcioletnia kariera zaowocowała ponad 400 ścieżkami dźwiękowymi do filmów i produkcji telewizyjnych, a także ponad 100 dziełami muzyki klasycznej. Znany jako „Maestro”, Morricone stworzył ikoniczne kompozycje do takich dzieł jak „Trylogia dolarowa” Sergio Leone oraz nagrodzony Oscarem soundtrack do filmu „Misja”, do którego teksty napisała jego żona, Maria Travia.

Na [lipiec 2020] Ennio Morricone miał 91 lat. Jego życie i twórczość obejmowały okres od rządów faszystowskich w Królestwie Włoch do XXI wieku, a jego dorobek artystyczny jest imponujący. Jako wszechstronnie wykształcony muzyk, Morricone w swojej karierze trwającej od 1946 do 2020 roku pełnił role kompozytora, orchestratora, dyrygenta, a także czynnego trębacza i pianisty. Poruszał się swobodnie w gatunkach od muzyki klasycznej i jazzu, po pop, rock i awangardę, co świadczy o jego niezwykłej wszechstronności.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na [lipiec 2020] miał 91 lat.
• Żona/Mąż: Maria Travia
• Dzieci: Brak danych w dostarczonym tekście.
• Zawód: Kompozytor, dyrygent, trębacz, pianista.
• Główne osiągnięcie: Stworzenie ikonicznych ścieżek dźwiękowych do filmów, w tym „Trylogii dolarowej” Sergio Leone i nagrodzonej Oscarem muzyki do „Misji”.

Ennio Morricone: Życie i Działalność

Ennio Morricone urodził się 10 listopada 1928 roku w Rzymie, we Włoszech. Zmarł 6 lipca 2020 roku, pozostawiając po sobie dziedzictwo jednego z najbardziej płodnych i wpływowych kompozytorów w historii kina. Jego życie i twórczość obejmowały okres od rządów faszystowskich w Królestwie Włoch do XXI wieku, a jego dorobek artystyczny jest imponujący. Jako wszechstronnie wykształcony muzyk, Morricone w swojej karierze trwającej od 1946 do 2020 roku pełnił role kompozytora, orchestratora, dyrygenta, a także czynnego trębacza i pianisty. Poruszał się swobodnie w gatunkach od muzyki klasycznej i jazzu, po pop, rock i awangardę, co świadczy o jego niezwykłej wszechstronności.

Jego dorobek artystyczny jest rekordowy; obejmuje ponad 400 ścieżek dźwiękowych do filmów i produkcji telewizyjnych oraz ponad 100 dzieł z zakresu muzyki absolutnej (klasycznej). Artysta był znany nie tylko pod swoim nazwiskiem, ale także jako „Maestro”. Na początku swojej kariery filmowej, aby ukryć swoją tożsamość w mniej prestiżowych produkcjach, posługiwał się anglojęzycznymi pseudonimami, takimi jak Dan Savio czy Leo Nichols. Te pseudonimy stanowiły dla niego sposób na zachowanie anonimowości w początkowej fazie jego długiej i owocnej drogi zawodowej.

Rodzina i życie prywatne Ennio Morricone

Ennio Morricone był synem Libery Ridolfi i Mario Morricone. Jego ojciec, Mario, był zawodowym trębaczem, grającym w orkiestrach muzyki lekkiej. To właśnie Mario Morricone jako pierwszy wprowadził syna w świat muzyki, ucząc go czytać nuty i grać na kilku instrumentach. To rodzinne wsparcie i wczesny kontakt z muzyką miały kluczowe znaczenie dla rozwoju młodego kompozytora.

W 1956 roku Ennio Morricone poślubił Marię Travię, która pozostała jego żoną aż do jego śmierci w 2020 roku. Maria była nie tylko jego partnerką życiową, ale także ważną współpracowniczką. Pisała teksty do jego kompozycji, w tym do utworów z nagrodzonej Oscarem ścieżki dźwiękowej do filmu „Misja”. Ich związek był przykładem udanego partnerstwa zarówno w życiu osobistym, jak i zawodowym. Ciekawym faktem z dzieciństwa kompozytora jest to, że uczęszczał do tej samej szkoły podstawowej co Sergio Leone. Ten zbieg okoliczności z lat młodości doprowadził do jednego z najsłynniejszych duetów reżysersko-kompozytorskich w historii światowej kinematografii, który na zawsze odmienił oblicze kina.

Kariera zawodowa Ennio Morricone

Kariera Morricone rozpoczęła się od jego pasji do trąbki, którą rozwijał grając w zespołach jazzowych w latach 40. XX wieku. W 1950 roku rozpoczął pracę jako aranżer studyjny, przygotowując między innymi utwór „Mamma Bianca” dla Narciso Parigiego. Ten wczesny etap jego kariery pozwolił mu zdobyć cenne doświadczenie w pracy z różnorodnymi stylami muzycznymi. W 1958 roku Ennio Morricone został zatrudniony przez włoskiego nadawcę publicznego RAI, jednak zrezygnował już pierwszego dnia, gdy dowiedział się o wewnętrznym przepisie zabraniającym emisji muzyki skomponowanej przez pracowników firmy. Ta sytuacja pokazała jego niezależność i przywiązanie do własnych zasad artystycznych.

Przełomem w jego karierze filmowej okazał się rok 1961, kiedy zadebiutował przy filmie „Faszysta” w reżyserii Luciano Salce. Wcześniej przez lata pracował jako „ghost writer”, tworząc muzykę, która była oficjalnie przypisywana innym, już znanym kompozytorom. Międzynarodową sławę zdobył w latach 1960–1975 dzięki owocnej współpracy z reżyserem Sergio Leone. Ich wspólne dzieła, w tym tzw. „Trylogia dolarowa”, zdefiniowały gatunek spaghetti westernów i na zawsze wpisały się w historię kina. Ścieżka dźwiękowa do filmu „Pewnego razu na Dzikim Zachodzie” sprzedała się w nakładzie około 10 milionów egzemplarzy, stając się jednym z najlepiej sprzedających się soundtracków na świecie.

W Hollywood Ennio Morricone współpracował z największymi reżyserami, takimi jak Brian De Palma, Quentin Tarantino i Oliver Stone, tworząc muzykę do takich hitów jak „Nietykalni”, „Coś” czy „Nienawistna ósemka”. Jego wkład w muzykę filmową w gatunkach takich jak spaghetti westerny jest nieoceniony. Kompozytor muzyki filmowej, którego dorobek obejmuje ścieżki dźwiękowe do ponad 500 filmów, pozostawił trwały ślad w historii kinematografii.

Nagrody i osiągnięcia Ennio Morricone

Ennio Morricone zdobył uznanie na całym świecie, czego dowodem jest imponująca liczba prestiżowych nagród. Po pięciu wcześniejszych nominacjach do Oscara za najlepszą muzykę oryginalną, między innymi za „Misję” i „Malènę”, w 2016 roku, w wieku 87 lat, odebrał statuetkę za film „Nienawistna ósemka” Quentina Tarantino. Było to ukoronowanie jego długiej i wyjątkowej kariery filmowej. W 2007 roku Amerykańska Akademia Filmowa uhonorowała go Oscarem Honorowym za „wspaniały i wieloaspektowy wkład w sztukę muzyki filmowej”, co było wyrazem głębokiego szacunku dla całokształtu jego twórczości.

Jego lista nagród obejmuje również trzy nagrody Grammy, trzy Złote Globy, sześć nagród BAFTA oraz dziesięć statuetek David di Donatello. W 2010 roku odebrał prestiżową Polar Music Prize, często nazywaną „szwedzkim Oscarem muzycznym”. Szczególnym wyróżnieniem było wprowadzenie ścieżki dźwiękowej do filmu „Dobry, zły i brzydki” z 1966 roku do Grammy Hall of Fame w 2008 roku. Utwór ten został uznany za jedno z najbardziej rozpoznawalnych i wpływowych dzieł w historii muzyki. Jego kompozycje, takie jak utwory z filmów „The Good, the Bad and the Ugly” czy „The Mission”, stały się integralną częścią historii kina, a ich wpływ na późniejszych kompozytorów muzyki filmowej, jak Hans Zimmer, jest niezaprzeczalny. Jego muzyka do filmów takich jak „Le Professionnel” (Chi Mai) czy „The Score” nierzadko zyskiwała samodzielną popularność, często wykonywana na koncert i w wykonaniach orkiestralnych.

Nagrody i wyróżnienia Ennio Morricone

• Oscar Honorowy (2007)
• Oscar za najlepszą muzykę oryginalną (2016) za film „Nienawistna ósemka”
• Trzy nagrody Grammy
• Trzy Złote Globy
• Sześć nagród BAFTA
• Dziesięć statuetek David di Donatello
• Polar Music Prize (2010)
• Grammy Hall of Fame za ścieżkę dźwiękową do filmu „Dobry, zły i brzydki” (2008)

Twórczość muzyczna Ennio Morricone

Ennio Morricone był nie tylko kompozytorem muzyki filmowej, ale także aktywnym uczestnikiem sceny muzyki eksperymentalnej. W latach 1966–1980 był kluczowym członkiem grupy „Il Gruppo” (Gruppo di Improvvisazione Nuova Consonanza), jednego z pierwszych kolektywów kompozytorów eksperymentalnych zajmujących się awangardową improwizacją. Ta działalność pokazała jego otwartość na nowe formy wyrazu i poszukiwania artystyczne, które wykraczały poza ramy tradycyjnej muzyki filmowej.

Jako aranżer w RCA Victor współpracował z wieloma gigantami muzyki popularnej. Dla Paula Anki współtworzył hit „Ogni volta”, który sprzedał się w nakładzie 3 milionów płyt. Zaaranżował również utwór „Se telefonando” dla włoskiej diwy Miny, co świadczy o jego wszechstronności i umiejętności adaptacji do różnych gatunków i artystów. W 1969 roku, wraz ze wspólnikami, współzałożył Forum Music Village w Rzymie, prestiżowe studio nagraniowe, które stało się ważnym ośrodkiem dla europejskiej produkcji muzycznej.

Wpływ twórczości Ennio Morricone na innych artystów jest ogromny. Do inspiracji jego muzyką przyznawali się tacy giganci jak Hans Zimmer, Metallica (która otwiera swoje koncerty utworem „The Ecstasy of Gold”), Muse, Radiohead czy Dire Straits. Jego charakterystyczne melodie, innowacyjne aranżacje i emocjonalna głębia jego kompozycji, w tym te do filmów takich jak „Cold Eyes of Fear” czy „Quiet Place in the Country”, stały się punktem odniesienia dla całych pokoleń muzyków. Nawet jego praca nad muzyką do filmów takich jak „Mettti una sera a cena” czy „L’occhio del falco” dowodzi jego wszechstronności. Jego muzyka do filmu „Cinema Paradiso”, choć nie jest jego najsłynniejszym dziełem, również zyskała uznanie. Zdolność do tworzenia muzyki, która doskonale oddaje atmosferę filmu, ale jednocześnie potrafi żyć własnym życiem, jest znakiem rozpoznawczym jego talentu. Jego ścieżki dźwiękowe do filmów takich jak „The Spaghetti Western” czy „La Piovra” są nieodłącznym elementem dziedzictwa kina.

Edukacja Ennio Morricone

Talent Ennio Morricone objawił się już w bardzo młodym wieku. Wstąpił do Konserwatorium Świętej Cecylii w 1940 roku, mając zaledwie 12 lat. Co niezwykłe, czteroletni program harmonii ukończył w zaledwie sześć miesięcy, co świadczy o jego błyskotliwym umyśle i niezwykłej zdolności do przyswajania wiedzy muzycznej. Studiował grę na trąbce, kompozycję oraz muzykę chóralną pod kierunkiem Goffredo Petrassiego, wybitnego kompozytora, któremu Morricone później dedykował swoje utwory koncertowe. Ta relacja mistrz-uczeń była dla niego niezwykle ważna i wpłynęła na jego dalszy rozwój artystyczny.

Swoją formalną edukację zakończył z najwyższymi wyróżnieniami. W 1946 roku otrzymał dyplom z trąbki, w 1952 roku dyplom z instrumentacji dla orkiestr dętych z oceną 9/10, a w 1954 roku dyplom z kompozycji z oceną 9.5/10. Te osiągnięcia stanowiły solidny fundament dla jego przyszłej, niezwykle bogatej kariery. Jego solidne wykształcenie pozwoliło mu na swobodne poruszanie się w różnych gatunkach muzycznych i tworzenie dzieł o niezrównanej jakości. Jego edukacja była kluczowa dla jego późniejszej kariery, obejmującej zarówno muzykę klasyczną, jak i niezliczone ścieżki dźwiękowe do filmów.

Wykształcenie muzyczne Ennio Morricone

• Konserwatorium Świętej Cecylii (wiek 12 lat)
• Ukończenie programu harmonii w 6 miesięcy (zamiast 4 lat)
• Dyplom z trąbki (1946)
• Dyplom z instrumentacji dla orkiestr dętych (1952, ocena 9/10)
• Dyplom z kompozycji (1954, ocena 9.5/10)
• Nauka pod kierunkiem Goffredo Petrassiego

Ciekawostki z życia Ennio Morricone

Ennio Morricone wykazywał niezwykły talent muzyczny od najmłodszych lat. Swoje pierwsze kompozycje napisał już w wieku sześciu lat, co świadczy o jego wrodzonym darze i pasji do tworzenia muzyki, która była od najmłodszych lat wspierana przez jego rodziców. W 1987 roku podjął nietypową współpracę z brytyjskim duetem synth-popowym Pet Shop Boys, współtworząc z nimi utwór „It Couldn’t Happen Here”. Ta kooperacja pokazuje, że Morricone nie bał się eksperymentować z nowoczesnymi brzmieniami i poszerzać swoje artystyczne horyzonty.

Choć powszechnie kojarzony jest z kinem, Morricone pisał również muzykę do wielkich produkcji telewizyjnych. Tworzył ścieżki dźwiękowe do seriali takich jak „Marco Polo”, „Ośmiornica” (La piovra), a także do biograficznego filmu o papieżu „Karol: Człowiek, który został papieżem”. W 1941 roku, jako młody student, został wybrany do Orkiestry Operowej pod dyrekcją Carlo Zecchiego na trasę koncertową po regionie Veneto. Było to jego pierwsze poważne doświadczenie zawodowe, które z pewnością umocniło jego determinację do dalszej kariery w świecie muzyki, która trwała przez ponad 60 lat, obejmując ponad 500 filmów.

Wybrane produkcje telewizyjne Ennio Morricone

• Marco Polo
• Ośmiornica (La piovra)
• Karol: Człowiek, który został papieżem

Ennio Morricone był postacią o niepowtarzalnym talencie, którego twórczość na zawsze odmieniła oblicze muzyki filmowej i klasycznej. Jego zdolność do tworzenia emocjonalnie naładowanych melodii i innowacyjnych aranżacji sprawiła, że stał się jednym z najbardziej cenionych i wpływowych kompozytorów wszech czasów, a jego muzyka nadal inspiruje i porusza kolejne pokolenia słuchaczy na całym świecie.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Ennio_Morricone